DATA149.1.19

Logo

რატომ იცვლება ქორწინებისადმი დამოკიდებულება ახალგაზრდებში?

თინათინ ჭანიძე

 

თანამედროვე ქართულ საზოგადოებაში ქორწინების ინსტიტუტი მნიშვნელოვანი გარდაქმნის პროცესშია. გლობალიზაციამ, განათლების ხელმისაწვდომობის ზრდამ, შრომის ბაზრის ცვლილებებმა და მედიის გავლენამ ახალგაზრდების ღირებულებითი ორიენტაცია შეცვალა. თუ წარსულში ქორწინება აღიქმებოდა როგორც ცხოვრების აუცილებელი და დროში მკაცრად განსაზღვრული ეტაპი, დღეს ის უფრო ინდივიდუალური არჩევანის საკითხად ყალიბდება. ახალგაზრდები სულ უფრო ხშირად ანიჭებენ უპირატესობას თვითრეალიზაციას, კარიერულ განვითარებასა და პირად თავისუფლებას, რაც ქორწინების გადავადებას ან ალტერნატიული თანაცხოვრების ფორმების არჩევას განაპირობებს. სწორედ ამ სოციალური ტრანსფორმაციის ფონზე ქორწინების მიმართ დამოკიდებულებების შესწავლა განსაკუთრებულ აქტუალობას იძენს.

ზემოხსენებული აქტუალობიდან გამომდინარე, ჩატარდა სოციოლოგიური კვლევა, რომლის მიზანი იყო ახალგაზრდების დამოკიდებულების ანალიზი ქორწინების მიმართ და იმ ძირითადი ფაქტორების გამოვლენა, რომლებიც ამ დამოკიდებულებას განსაზღვრავს. კვლევის შედეგებმა ნათლად აჩვენა, რომ ქორწინებისადმი დამოკიდებულება ერთგვაროვანი აღარ არის და იგი ყალიბდება სოციალური, ეკონომიკური და კულტურული გავლენების ურთიერთქმედების საფუძველზე. კვლევის მთავარმა მიგნებებმა ცხადყო თაობებს შორის ღირებულებითი განსხვავებები, სტაბილურობის მნიშვნელობის გადაფასება და მედიის მზარდი, თუმცა არაპირდაპირი გავლენა ახალგაზრდების გადაწყვეტილებებზე.

კვლევის შედეგების მიხედვით გამოიკვეთა რამდენიმე მნიშვნელოვანი ტენდენცია. პირველ რიგში, ახალგაზრდების დიდი ნაწილი ქორწინებას აღარ განიხილავს როგორც სავალდებულო ნაბიჯს ადრეულ ასაკში. რესპონდენტების თქმით, „ჯერ კარიერა, სწავლა და საკუთარი თავის პოვნაა მნიშვნელოვანი“, ხოლო ქორწინება უფრო მოგვიანებით ეტაპზე განიხილება. ეს მიდგომა მკვეთრად განსხვავდება წინა თაობების გამოცდილებისგან, სადაც ქორწინება ცხოვრების ადრეულ ეტაპზე ხორციელდებოდა და ნორმაც კი იყო.

მეორე მნიშვნელოვანი მიგნება უკავშირდება სტაბილურობის ცნებას. ახალგაზრდებისთვის ქორწინება მხოლოდ ემოციური კავშირი აღარ არისიგი დაკავშირებულია სოციალურ-ეკონომიკურ პასუხისმგებლობასთან. კვლევაში მონაწილეები თანხმდებიან, რომ მინიმუმ საბაზისო ეკონომიკური პირობები, როგორიცაა საცხოვრებელი და ფინანსური უზრუნველყოფა, აუცილებელია ოჯახური ცხოვრების დასაწყებად. ფინანსური არასტაბილურობა აღიქმება ქორწინებისადმი სკეპტიკური დამოკიდებულების ერთ-ერთ მთავარ მიზეზად.

მესამე მიგნება ეხება სოციალური გარემოსა და მედიის გავლენას. რესპონდენტების შეფასებით, მედია და სოციალური ქსელები ხშირად ქმნიან იდეალურ სურათს ოჯახური ცხოვრების შესახებ, რაც ახალგაზრდებში არარეალურ მოლოდინებს აჩენს. ერთ-ერთი რესპონდენტის თქმით, „მედია ზოგჯერ ცრუ წარმოდგენას აძლევს ახალგაზრდებს, თითქოს ოჯახი მარტივი და გლამურულია, რეალურად კი დიდ შრომას მოითხოვს.

კვლევამ აჩვენა, რომ ქორწინებისადმი დამოკიდებულება მნიშვნელოვნად შეიცვალა თაობებს შორის. თუ ადრე საზოგადოებრივი ნორმები დარეპუტაცია“ ქორწინებას ადრეულ ასაკში მოითხოვდა, დღეს ახალგაზრდები უფრო მეტად უსვამენ ხაზს პირად ბედნიერებასა და არჩევანის თავისუფლებას. ერთ-ერთი რესპონდენტის შეფასებით, „ადრე რეპუტაცია იყო მთავარი, ახლა კი პირადი ბედნიერება დგას წინა პლანზე“.

ამ ცვლილებასთან ერთად გაჩნდა ახალი პრობლემებიც. ზოგიერთი რესპონდენტი აღნიშნავს, რომ ზედმეტმა ლიბერალიზმმა შესაძლოა სტაბილური ურთიერთობების სისუსტე გამოიწვიოს. ქორწინების გადავადება და პასუხისმგებლობის თავიდან არიდება, მათი აზრით, მომავალში სოციალური და დემოგრაფიული პრობლემების რისკს ზრდის.

ამავე დროს, ოჯახისა და მშობლების გავლენა სრულად არ გამქრალა. მიუხედავად ინდივიდუალიზმის ზრდისა, ახალგაზრდების ნაწილი კვლავ ითვალისწინებს უფროსი თაობის გამოცდილებას და რჩევებს, განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი ცხოვრებისეული გადაწყვეტილებების მიღებისას.

კვლევის შედეგად დადგინდა, რომ ახალგაზრდების დამოკიდებულება ქორწინების მიმართ მრავალ ფაქტორს ემყარება. მასზე გავლენას ახდენს ეკონომიკური პირობები, ოჯახური ღირებულებები, სოციალური გარემო და მედია. მიღებული შედეგები ადასტურებს, რომ ქორწინება ახალგაზრდებისთვის აღარ არის მხოლოდ ტრადიციული ვალდებულება, არამედ გააზრებული არჩევანია, რომელიც მოითხოვს სტაბილურობასა და მზადყოფნას.

კვლევა ჩატარდა ანონიმური გამოკითხვის საფუძველზე, რაც რესპონდენტებს საშუალებას აძლევდა თავისუფლად გამოეხატათ საკუთარი მოსაზრებები. წარმოდგენილი ანალიტიკური მასალა ასახავს თანამედროვე ახალგაზრდების ღირებულებით ტრანსფორმაციასა და იმ გარემო პირობებს, რის გამოც იცვლება ქორწინებისადმი დამოკიდებულება თანამედროვე საზოგადოებაში.

 

 

 

კვლევა ჩატარებულია „სოციოლოგიური კვლევის საფუძვლების ფარგლებში“